Mae Woody’s Lodge Penlan yn elusen ac yn hwb cymdeithasol sy’n darparu cyngor a chefnogaeth i gyn-filwyr, personél gwasanaethau brys, milwyr wrth gefn, a’u teuluoedd. Eu gweledigaeth yw darparu man cyfarfod deniadol i gyn-filwyr y Lluoedd Arfog, y Gwasanaethau Brys a’r Lluoedd Wrth Gefn ail-ymgysylltu â bywyd, eu teuluoedd a’u cymunedau, gan anfon crychdonnau buddiol pellach i’r gymuned ehangach trwy eu nodau amgylcheddol a gwydnwch.
Gan gydweithio â’u hwylusydd, Jasmine, ac wedi’u hysbrydoli gan eu mentora, maent yn bwrw ymlaen â’u gweledigaeth o adeiladu gwytnwch ffisegol ac amgylcheddol trwy gynhyrchu bwyd lleol a llai o ddefnydd o ynni. Mae Woody’s Lodge Penlan yn gwneud cynnydd rhyfeddol, gyda digwyddiadau plannu coed, gwau compost, polytunnels, rhandiroedd cymunedol a menter sudd afal eisoes yn dwyn ffrwyth.
Mae safle Penlan yng Ngheredigion yn un o dri safle Woody’s Lodge ledled Cymru, sy’n derbyn atgyfeiriadau o Ganolbarth a De Cymru, sy’n cwmpasu ardaloedd fel Sir Benfro, Ceredigion, Powys, a Sir Gaerfyrddin. Mae’r tyddyn 11 erw yn cynnwys porfa lled-wyllt, gwrychoedd a chops, ac mae’n cynnwys ffermdy estynedig, ynghyd â bwthyn ychwanegol sy’n cael ei adnewyddu ar hyn o bryd i ddod yn ganolfan galw heibio newydd a fflat stiwdio tri gwely hunangynhwysol. Yn allanol mae ysgubor gwair draddodiadol sy’n cael ei defnyddio ar hyn o bryd i storio pethau, a sied/gweithdy mawr sydd â’r potensial ar gyfer gweithgareddau ac addasu’n rhannol i ystafell ddosbarth.
Cysylltodd Woody’s Lodge Penlan ag Egin i drafod eu cynlluniau ar gyfer datblygu eu safle i gefnogi eu haelodau, y cyn-filwyr. Roedd y syniadau yn cynnwys creu rhandiroedd cymunedol, prosiect tyfu bwyd, suddo afalau a mentrau posibl eraill. Gan gydweithio â’u hwylusydd, Jasmine, dechreuon nhw drosi eu gweledigaeth yn gynllun gweithredu sy’n cefnogi’r grŵp a’u safle. Y prif nodau oedd cefnogi’r cyn-filwyr wrth wneud y prosiect yn fwy gwydn, sef trwy dyfu bwyd a lleihau eu defnydd o ynni. Maen nhw’n gobeithio rheoli’r tir i fod yn fwy cyfeillgar i fyd natur wrth wella cynaliadwyedd a gwytnwch yr elusen i eithafion tywydd fel llifogydd, gwyntoedd cryfion, a hafau poethach.
Yn ogystal â’r allyriadau carbon is sy’n dod gyda thyfu bwyd yn lleol, prif flaenoriaeth Woody yw lles eu haelodau ac i helpu i fagu hyder, sgiliau a gwybodaeth, sy’n cynnig digon o gyfleoedd i gyd-fynd â gweithredu ymarferol a chadarnhaol i’r amgylchedd. Nod y dull hwn yw ysgogi pobl i deimlo perchnogaeth a’u grymuso i gymryd camau hinsawdd mwy ystyrlon.
Dewisodd Woody’s Lodge ddwy Fentor Cumheiriaid o Egin: Caz Wyatt a Louise Cartwright, oherwydd eu sgiliau a’u profiad cyflenwol. Ymwelodd y Mentoriaid â’r safle i arolygu’r tir a helpu i nodi rhai safleoedd posibl ar gyfer rhandiroedd; Roeddent yn gallu cynnig cyngor am fathau penodol o afalau a chysylltu’r tîm â Ein Coed, a allai wneud argymhellion ynghylch pa goed fyddai’n gwneud orau ar eu tir.
Helpodd Caz a Louise Woody’s Lodge i ddatblygu eu syniad o greu rhandiroedd cymunedol, gan eu cysylltu ag amrywiaeth o adnoddau i’w helpu i ddod a’u gweledigaeth yn fyw. Buont yn helpu i’w cysylltu â sefydliadau gwirfoddol lleol ac i feddwl am bethau penodol a allai eu helpu i recriwtio tyfwyr brwdfrydig ar gyfer eu rhandiroedd – er enghraifft, cysylltu â’r cyngor lleol i weld pwy sydd eisoes ar y rhestr aros.
Awgrym arall a ddaeth allan o’r mentora oedd ymweld â chwrs gwneud sudd afal Fferm Gofal Clynfyw, y mae Richard Rose – un o’n prif gysylltiadau y Woody’s – bellach wedi’i gwblhau ac mae wedi helpu Woody’s Lodge i weld sut y gallent wneud eu perllan eu hunain yn fenter fach. Daeth yn amlwg iddynt fod galw am sudd afal lleol, a fyddai’n helpu i arbed yr ynni a ddefnyddir wrth gludo a phecynnu sudd o fannau eraill ac i hybu gwytnwch bwyd lleol, a chawsant eu hysbrydoli gan fynychu’r cwrs – yn ogystal â gwneud cysylltiadau newydd.
Ers y mentora a dderbyniodd y grŵp ym mis Mawrth 2023, mae Richard wedi trefnu ei ddigwyddiad plannu coed cyntaf i ennyn diddordeb yn y mentrau gyda 25 o bobl yn troi i fyny (lluniau isod)! Mae Woody’s Lodge wedi bod yn brysur iawn ers hynny – mae toiledau compost symudol ar y gweill, yn ogystal â pholytwnnel gyda gwelyau. Mae Woody’s wedi cysylltu â phrosiectau lleol, fel Field of Beans a Chlwb Ffrwythau a Cnau Cilgerran. Maen nhw’n gobeithio ymweld â’r prosiect hynafol, Dig4 Victory, yn fuan.
Plannu coed, Ebrill 2023
“Roedd y mentoriaid yn addysgiadol ac yn gadarnhaol ac yn rhoi digon o adborth ac arweiniad gwerthfawr i ni i’n hysbrydoli. Mewn sawl ffordd mae’n helpu i gadw ein ffocws ac yn ystod cyfnodau o ansicrwydd mae Jasmine a’r tîm Egin wedi bod yn hygyrch a chefnogol,” meddai Richard.
Beth sy’n fwy – derbyniodd Woody’s Lodge archwiliad ynni hefyd gan Severn Wye Energy Agency, a oedd yn cynnwys ymweliad safle a dadansoddiad manwl o’u sefyllfa ynni bresennol. Roedd yr adroddiad yn darparu nifer o fesurau rhad ac am ddim y gallai Woody Penlan eu cymryd i leihau eu defnydd o ynni, yn ogystal ag ychydig o fesurau cost isel i ganolig y gellid eu hystyried yn y tymor hir.
Comments are closed.